Ochtendmens of avondmens

Ochtendmens of avondmens?

Gepubliceerd op 28 november 2017

Ze bestaan: de echte avondmensen én de echte ochtendmensen. Toch vreemd dat we daarin zo verschillend zijn. En wat als de tijd dan teruggedraaid wordt?

Ik ben een echt ochtendmens. Als mijn wekker om 6:15u gaat (vaak ben ik een paar minuten daarvoor al wakker geworden), spring ik uit mijn bed en sta ik meteen op aan. Ik kan direct hele discussies voeren en verwacht van anderen dat zij dan ook meteen actief zijn.

Mijn man daarentegen… kan tot heel laat opblijven, maar als zijn wekker gaat, moet ik hem na een kwartier er echt uit duwen. Nu gaat zijn wekker ook heel erg vroeg (4:45u), dus dat begrijp ik nog wel. Maar omdat hij ’s morgens niet vooruit te branden is, duurt het heel lang voor hij echt is opgestart: staat eerst nog een tijd onder de douche te dromen voordat hij zijn boterhammen gaat smeren om vervolgens in de auto te stappen en naar zijn werk te rijden. Dat ochtend ritueel kan soms wel een uur of langer duren.

’s Avonds is het tafereel bij ons andersom: terwijl ik zo rond 22:00u in kak en het tijd vind om naar bed te gaan, krijgt mijn man nieuwe energie om toch die late film te kijken of nog een computerspelletje te doen. Tegen de tijd dat hij naar bed gaat, ben ik allang in dromenland.

Voor een gezin met jonge kinderen is het ideaal: de een is ochtendmens en kan de kinderen dan opvangen, de ander is een avondmens en is ’s avonds nog heel alert als er iets is. Want ook in het weekend staan kleine kinderen gewoon om 7 uur aan je bed. En zij zijn ook ochtendmensen: meteen kleren aandoen, vol grote verhalen en aan het spelen.

Maar voor een relatie is het niet zo gezellig… wanneer hou je tijd over voor elkaar? Wij hebben het geluk dat de kinderen van 7 tot 7 slapen en dus hebben wij in de vroege avond tijd voor elkaar. Helaas moet dan ook de afwas worden gedaan, het huis worden opgeruimd, je kent het wel.

En wat als dan de klok weer een uur verhuisd? Je zit lekker in je ritme en dan wordt de klok opeens weer verzet. Dat verzetten van de klok is zo gedaan, maar je biologische klok heeft meestal wat meer tijd nodig om hieraan te wennen.

Als de wintertijd weer in gaat wordt de klok een uur teruggedraaid. Eigenlijk is ‘wintertijd’ niet de juiste benaming, want dit is de normale tijd. Zomertijd was ooit bedacht om in de zomer optimaal gebruikt te maken van de laatste zonuren en om hiermee energie te besparen. In een tijd als deze, waarbij zonne-energie de normaalste zaak van de wereld is, kunnen we energiebesparing als later de lampen aan doen bijna verwaarlozen. Hebben we dit nu nog echt wel nodig?

Een uur langer slapen!

Want als de klok terug gaat, heb je een uur langer de tijd. Helaas gaat dat niet op voor kinderen. Die zijn gewend om zoveel uur te slapen, dus staan gewoon op dezelfde oude tijd naast je bed. Bij mij zijn de kinderen een week van slag. Ik weet dat er dan een week lang de strijd is dat ze ’s avonds niet naar bed willen omdat ze nog niet moe zijn en ’s morgens zijn ze niet uit bed te krijgen voor school. Wat mij betreft mogen ze het fenomeen zomertijd/wintertijd afschaffen…

Een slaapritme is zo belangrijk. Je hele bestaan hangt ervan af. Ga maar eens na als je een nacht, laat staan meerdere nachten, niet goed geslapen hebt. Je wordt chagrijnig, bent kortaf naar anderen, kan niet meer rationeel nadenken, kan gevolgen minder overzien en je weerstand gaat naar beneden. Het uit balans raken van je slaapritme maakt je minder productief.

De afwisseling van inspanning en rust is een bescherming voor je lichaam en geest. Daarbij is het van belang om naar je lichaam te luisteren. Jammer dat we daarbij gedwongen worden door een systeem die verwacht dat we om 8:30u op school zijn of om 9:00u op kantoor. Want luisteren naar ons lichaam betekend ook dat we ons gedragen naar ons slaapritme. Als ochtendmens heb ik er geen moeite mee om vroeg te beginnen. Als het thuisritme het zou toelaten, zou ik het liefst om half 8 willen beginnen. Aan een avondmens moet je dat niet vragen. Laat die maar rond 11 uur beginnen en doorgaan tot een uur of 7 ’s avonds. Het werk moet dat wel toelaten natuurlijk.

Ik ben van mening dat sjoemelen met tijden een veel groter effect heeft dan wij in de gaten hebben. Laat die discussie maar lekker oplaaien hierover.

Reageren is niet mogelijk