Autonomie vs creativiteit

Autonomie vs creativiteit

Gepubliceerd op 28 mei 2018

Op kantoor zit ik naast een raam en ik ben heel gewend om lekker naar buiten te kijken. Zo kan ik zien wie er op kantoor arriveert, maar eigenlijk ben ik meer aan het staren dan dat ik iets registreer. Ook als ik aan het bellen ben, zit ik met mijn voeten op de kachel en staar ik naar buiten. Soms verlang ik ernaar om buiten te zijn. Helaas kan ik dan niks typen op de pc en komt er niks van mijn gespreksverslagen of ander werk.

En toch sta ik mezelf dit ‘lanterfanten’ toe. Want ik heb het nodig. Om een gesprek te analyseren, voor nieuwe inzichten, mogelijke ideeën of gewoon omdat ik even een suikerdipje heb. Van even niks doen word ik creatief. Er ploppen dan allerlei gedachten door mijn hoofd zonder dat ik ze beoordeel. Ik zie het een beetje als een denktank waarin (in kleur) allerlei ideeën in vormen naar boven borrelen zonder dat ik er nog iets mee doe. Ik beoordeel ze nog niet als nuttig of onzinnig en ik doe er nog niks mee; ook al zou ik dat dolgraag al willen doen, maar dan zou er chaos ontstaan.

Ik ben een doener en weet inmiddels dat ik ook allerlei ideeën krijg als ik het mezelf toesta. Als ik van mezelf mag staren uit het raam, dan komen er veel creatieve gedachten boven. Al is het maar de was die ik thuis wil draaien, een gerecht wat ik voor het avondeten wil maken, hoe leuk mijn weekend thuis was of, en dan komt het functionele voor het werk, de reden waarom die cliënt nu zo reageerde op mijn vraag in het meldplichtgesprek. Dagdromen helpt mij dieper te komen in inzichten.

Zo kreeg ik een overdracht uit Rotterdam van een toezicht van een jonge dame die als veelpleger wordt gezien. Ze is door haar familie in Zeeland opgevangen en werd dus overgedragen. De toezichthouder gaf aan dat het een moeizaam toezicht is, want ze wilde niet veel doen. In de auto naar het gesprek had ik allerlei opties in mijn hoofd waarom het zo moeizaam zou verlopen. Mijn idee was om in haar eerste gesprek de not-knowing houding aan te nemen en nieuwsgierig en lovend te zijn over wat ze tot nu toe al heeft gedaan. Ik wist nog niets over haar en wilde wel weten hoe haar leven eruit ziet en heeft gezien. Toen kwam de aap uit de mouw. De cliënte had geen klik met haar vorige toezichthouder. Het voelde voor haar alsof ze van alles moest doen i.p.v. dat ze het zelf mocht bedenken wat goed voor haar is. Toen ik daar, achteraf tijdens een ‘staar’ moment, over nadacht bedacht ik me dat dit alles te maken heeft met autonomie. Zij mocht, in haar ogen, niets zelf bepalen. Het werd voor haar gedaan. Logisch dat ze dan haar hakken in het zand zet.

Laatst heb ik een training gevolgd over positieve psychologie. Heel leuk, ik werd weer getriggerd om hier weer lekker mee aan de slag te gaan. Bij de positieve psychologie wordt uitgegaan van drie basisbehoeften: autonomie, verbondenheid en competentie. Als een mens zich niet lekker voelt, is tenminste één hiervan aangetast. Ga het maar eens na. Bij bovenstaande jonge dame was dit op het gebied van autonomie. Als zij zelf had kunnen bedenken wat goed voor haar is, had ze het allemaal gedaan zonder mopperen.

En zo werkt het dus ook met mij. Als ik iets ‘moet’, ammehoela! Als ik het zelf mag bedenken, als ik zelf mag bepalen om uit het raam te staren, komt er veel meer werk uit handen. Lekker op mijn manier. Goed voor de productiviteit én voor de sfeer!

Reageren is niet mogelijk